واژه «گوشان» در زبان فارسی از جمله واژههای کهن و کمتر رایج است که در منابع لغوی قدیمی معانی مختلفی برای آن ذکر شده است و بیشتر به حوزه خوراکیها و محصولات طبیعی مربوط میشود. بر اساس آنچه در لغتنامههای معتبر آمده است، «گوشان» به معنای عصیر یا شیره فشرده انگور است که پس از گرفتن آب انگور و تغلیظ آن به دست میآید. این ماده در گذشته به عنوان یک فرآورده طبیعی از انگور شناخته میشده و در تغذیه یا نگهداری طولانیمدت مورد استفاده قرار میگرفته است. در برخی منابع، این واژه با عباراتی مانند افشرده انگور یا شیره انگور نیز توضیح داده شده که همگی به یک مفهوم واحد اشاره دارند. همچنین در بعضی متون، احتمال ارتباط این واژه با مفهوم «گوشه» نیز مطرح شده است، هرچند این کاربرد قطعی و مستند نیست و بیشتر به اختلاف نسخهها و برداشتهای لغوی مربوط میشود. با این حال، معنای اصلی و پذیرفتهشدهتر همان شیره انگور یا عصاره فشرده آن است که از دیرباز در فرهنگ غذایی ایرانیان وجود داشته است. این واژه امروزه در زبان محاورهای کاربرد چندانی ندارد و بیشتر در متون تاریخی و لغتنامهها دیده میشود. «گوشان» نشاندهنده بخشی از فرهنگ سنتی تولید فرآوردههای انگوری در گذشته است که اهمیت اقتصادی و تغذیهای داشته است. به طور کلی، گوشان به معنای شیره یا عصاره فشرده انگور است که در منابع قدیمی فارسی به عنوان یک ماده خوراکی طبیعی معرفی شده است.
گوشان
لغت نامه دهخدا
گوشان. ( اِ ) عصیر و فشرده انگور را گویند. ( برهان ). شیره انگور را گویند. ( آنندراج ) ( انجمن آرا ). || گوشه ( شعوری )، اما شواهدی که آورده شاهد گوشانه است نه گوشان. رجوع به گوشانه شود.
فرهنگ معین
(اِ. ) افشرة انگور، شیرة انگور.
فرهنگ فارسی
( اسم ) افشرد. انگور شیر. انگور.
جمله سازی با گوشان
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 تو ز ما فارغی و حلقه به گوشان درت گوش امید به در، منتظر فرمانند
💡 قمری بود ز حلقه به گوشان سرو و من آن قمریم که سرو بود پای بست من
💡 گرچه از حلقه به گوشان قدیم است ترا صائب دلشده شرمنده انعام تو نیست
💡 تا آسمان ز حلقه به گوشان ما شود کو عشوهای ز ابروی همچون هلال تو
