چموش

چموش. [ چ َ ] ( اِ ) مخفف چاموش است که نوعی از کفش و پای افزار باشد. ( برهان ). نوعی از پاافزار. ( جهانگیری ). مخفف چمشک که پای افزارباشد. ( انجمن آرا ) ( آنندراج ). چاموش و قسمی از کفش. پاپوش. اورسی. صندل. نوعی کفش. پوزار ( در لهجه روستائیان فیض آباد محولات بخش تربت حیدریه ). و رجوع به چاموش، چمشاک و چمشک شود.
چموش. [ چ َ ] ( ص ) اسب و استر لگدزن و بدفعل را گویند، و معرب آن شموس است. ( برهان ). اسب و استر و خر بدنعل لگدزن را گویند و معرب آن شموس است. ( جهانگیری ). اسب لگدزن و توسن که بعربی شموس گویند. ( انجمن آرا ) ( آنندراج ). اسب و استر لگدزن و شرور. ( ناظم الاطباء ). اسب سرکش. ( از رشیدی ). اسب یا قاطر یا خر بدادا و سرکش که چون خواهند زین یا پالان بر او نهند یا تیمارش کنند جفت و لگد اندازد و شرارت کند:
آن استر چموش لگدزن ازآن من
وآن گربه مصاحب بابا ازآن تو.کمال اسماعیل ( از جهانگیری ).

(چَ ) (ص. ) ۱ - لگدزن. ۲ - سرکش. ۳ - اسب، قاطر یا الاغ بدرفتار.

ویژگی اسب یا استر سرکش و لگدزن.

اسب یااسترشوخ ولگدزن، سرکش، چاموش هم گفته شده
( اسم ) نوعی کفش چاموش
اسب و استر لگد زن و بد فعل را گویند و معرب آن شموس است. اسب و استر و خر بد نعل لگد زن را گویند و معرب آن شموس است.

لگدزن.
سرکش.
اسب، قاطر یا الاغ بدرفتار.

💡 فرود آی ازین خنگ مست چموش بیاسا دمی اندر آغوش هوش

💡 در یکی از این حکایت‌ها، به نقل از رستم‌التواریخ، وکیل از او در مورد رابطهٔ ایران و انگلیسی‌ها می‌پرسد و آقامحمدخان هم پاسخ می‌دهد: «ایران مانند استری چموش است و فرنگی حکیمی کاردان. بر استر چموش نمی‌توان سوار شد؛ مگر به زیرکی و تدبیر.» 

💡 حذر کن ز اسبی که باشدچموش مخر مفت اگر یابی او را فروش