مدارگان

{tropics} [علوم جَوّ] منطقۀ میان مدارهای رأس السرطان و رأس الجدی

مدارگان یا منطقه گرمسیری یا منطقه حارّه آن بخش از زمین است که در میان مدارهای رأس السرطان و رأس الجدی واقع شده است، این منطقه معمولاً آب وهوا یا اقلیم گرم و مرطوب دارد.
مدارگان هم جوار خط استوا است و هر روز خورشید بر روی یکی از مدارهای این ناحیه به طور مستقیم می تابد و بالای سر ناظر زمینی قرار می گیرد. این مناطق در میان مناطق معتدل قرار دارند. مناطق گرمسیری شمالی میان خط استوا و مدار رأس السرطان و مناطق گرمسیری جنوبی میان خط استوا و مدار رأس الجدی واقع شده اند.
منطقه گرمسیری از جانب شمال و جنوب به طور مساوی با خط استوا فاصله دارد، مرز مداری این منطقه در سال ۲۰۰۰ موازی از دو سو "۲۱٬۵ '۲۶ °۲۳ در فاصله استوا بوده و طی نوساناتی تا سال ۲۰۱۴ این فاصله "۱۴٬۹ '۲۶ °۲۳ و تا سال ۲۰۲۰ به میزان "۱۲٬۱ '۲۶ °۲۳ رانده خواهد شد. این مرز دوسویه نوسانات پیچیده ای دارد؛ طبق اطلاعات در دست در سال ۴۷۱۳ قبل از میلاد این فاصله "۵۸٬۶ '۰۸ °۲۴ بوده ( و به نظر می رسد پیش از آن چنان در میل زیادی داشته که موجب دوران یخبندان شده است[ نیازمند منبع] ) تا سال ۱۲۰۳۱ میلادی به نزدیکترین حد خود به استوا یعنی "۴۱٬۳۰۷ '۳۶ °۲۲ می رسد و سپس مجدداً به تدریج میل بیشتر پیدا می کند و در سال ۱۸۷۳۹ به جایگاه کنونی می رسد، آنگاه همچنان میل بیشتر را ادامه می دهد و در سال ۲۰۰۰۰ اندکی از ۲۴ درجه می گذرد. در سال ۲۵۰۰۰ آن سوتر از مدار ۳۳ قرار دارد ( بنظر می رسد که در دوره دیگری از یخبندان باشد[ نیازمند منبع] ) و در سال ۳۰۰۰۰ در ۸۳ درجه نزدیک دو قطب می رسد و در سال ۳۰۷۳۵ گویی بر فراز دو قطب متمرکز می شود. در دهه های اخیر این مدار سالانه "۰٬۴۷ ( ۰٬۴۷ ثانیه قوسی ) یعنی حدود ۱۵ متر به جنوب عقب می کشد. این عرض های جغرافیایی با انحراف محوری زمین مطابقت دارد.
مناطق گرمسیری ۴۰ درصد از مساحت و ۳۶ درصد از خشکسار زمین را شامل می شوند. در سال ۲۰۱۴، این محدوده محل زندگی حدود ۴۰ درصد از جمعیت جهان بوده است و پیش بینی شده که این رقم تا سال ۲۰۵۰ به ۵۰ درصد برسد.
آب و هوای این مناطق اغلب گرم و خشک است و در بعضی از مناطق پر باران و مرطوب با پوشش گیاهی سرسبز می باشد ( مثل حوضه آمازون و کنگو )، در مناطق استوایی چندین نوع آب و هوا وجود دارد ولی اکثر مناطق گرم و خشک است از جمله صحرای آفریقا،

منطقۀ میان مدارهای رأس‏السرطان و رأس‏الجدی.

💡 بسیاری از بیابان‌های جهان توسط این مناطق اقلیمی پرفشار در پهنه‌های جنب‌مدارگانی ایجاد شده‌اند. این رژیم اقلیمی به نام اقلیم جنب‌حارّه‌ای نیمه‌خشک/خشک شناخته می‌شود که عموماً در نواحی مجاور جریان‌های سرد و قوی اقیانوسی است. نمونه‌هایی از این آب و هوا مناطق ساحلی جنوب آفریقا و ساحل غربی آمریکای جنوبی است.

💡 اقلیم‌های گرمسیری معمولاً فقط دو فصل دارند، یک فصل مرطوب و یک فصل خشک. بسته به موقعیت منطقه، فصل مرطوب و خشک می‌تواند مدت زمان متفاوتی داشته باشد. تغییرات دمای سالانه در مناطق مدارگان اندک است. با توجه به درجه حرارت بالا و بارندگی فراوان، زندگی گیاهی در تمامی طول سال رشد می‌کند. دما و رطوبت بالا مناسب‌ترین محیط برای رشد گیاهان هوازی است. در بسیاری از اقلیم‌های حاره‌ای، پوشش گیاهی به صورت لایه‌های زیر رشد می‌کند: درختچه‌ها در زیر درختان بلند، بوته‌ها در زیر درختچه‌ها و علف‌ها در زیر بوته‌ها.