دهاء
دهاء واژهای فارسی با بار معنایی غنی است که به مفهوم زیرکی، هوشمندی، تیزفهمی و کاردانی اشاره دارد. این واژه صرفاً به معنای دانایی نیست، بلکه درایت و تیزبینی در امور را نیز در بر میگیرد؛ یعنی توانایی درک عمیق موقعیتها، پیشبینی پیامدها و اتخاذ بهترین تصمیمات. در نگارش این واژه، توجه دقیق به حرف «ء» در انتهای آن ضروری است، چرا که این حرف، تمایز آوایی و معنایی آن را حفظ میکند. دهاء، توانایی تحلیل مسائل پیچیده و یافتن راهحلهای خلاقانه را بیان میکند و نشان از ذکاوت عملی و مهارت در مواجهه با چالشها دارد.
در فرهنگ فارسی، دها اغلب در توصیف افرادی به کار میرود که در موقعیتهای دشوار، با خردمندی و تدبیر عمل میکنند. این ویژگی در مدیریت، سیاست، و حتی در تعاملات روزمره، ارزش فراوانی دارد. فردی که دارای دهاء است، میتواند با درک عمیق از ظرافتهای یک موقعیت، منافع خود و دیگران را به بهترین شکل تأمین کند. این هوشمندی، صرفاً اکتسابی نیست، بلکه ترکیبی از استعداد ذاتی و تجربه عملی است که به فرد اجازه میدهد تا در پیچیدگیهای زندگی، مسیری هموارتر و موفقیتآمیزتر را طی کند.
مترادفها
زیرکی، مکر، هوش، تدبیر
متضادها
سادهلوحی، سادگی، حماقت
لغت نامه دهخدا
دهاء. [ دَ ] ( ع مص ) زیرک گردیدن. ( منتهی الارب ) ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ). داهی شدن. ( تاج المصادر بیهقی ). زیرک شدن. ( یادداشت مؤلف ). || ( اِمص ) زیرکی و کاردانی. دهی. جودت رای. تیزی ذهن و جودت فهم. ( منتهی الارب ) ( ناظم الاطباء ). و رجوع به دها شود.
فرهنگ معین
(دَ ) [ ع. ] (اِمص. ) زیرکی، هوشمندی.
ویکی واژه
زیرکی، هوشمندی.
جمله سازی با دهاء
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 لابهاء لادهاء لابیان لاعباره فیما ذاتدعی یا مدهی شغل الوزاره
💡 کمال را به دهاء تو تیز شد بازار نیاز را ز عطای تو کند شد دندان