آیات سجده. آیات سَجده
در قرآن، آیه هایی که در زمان خواندن آن ها سجده، واجب یا مستحب است. چهار آیه ای که هنگام خواندن آن سجده واجب است: سجده، ۱۵؛ فصلت، ۳۷؛ النجم، ۶۲؛ علق، ۱۹. همچنین یازده آیه ای که سجدۀ مستحب بر آن مترتب است: اعراف، ۲۰۶؛ رعد، ۱۵؛ نحل، ۴۹ و ۵۰ (با احتساب یک آیه)؛ اسراء، ۱۰۹؛ مریم، ۵۸؛ حج، ۱۸؛ حج، ۷۷؛ فرقان، ۶۰؛ نمل، ۲۶؛ ص، ۲۴؛ و انشقاق، ۲۱.
[ویکی فقه] آیات سجده. به آیاتی که خواندن یا گوش دادن آن ها سبب وجوب یا استحباب سجده است، آیات سجده گفته می شود.
«عَزیمت» در مقابل «رُخصَت» به معنای «چیزی است که انجام دادن آن لازم باشد»، عَزائِمُ السُّجُود: عبارت است از: سوره هایی که در آن آیات سجده موجود است و بر قاری و شنونده آن آیات، لازم است که برای خداوند سجده نموده و به تسبیح و حمد پروردگارشان بپردازند و این سجده واجب است و حتماً باید انجام بپذیرد، در مقابل، آیات سجده دیگری است که بر قاری و شنونده آن آیات سجده کردن لازم و حتمی نیست بلکه مستحبّ است.عَنْ ابی عَبْدِاللهِ ـ علیه السّلام ـ قالَ: اَلْعَزائِمُ الم تنزیل، وَ حم السجده وَ النَّجْمِ وَ اقْرَاْ باِسْمِ رَبِّک وَ ما عَداها فی جَمیعِ الْقُرْآنِ مَسْنُونٌ وَ لَیسَ بِمَفْرُوضٍ.
وسادل الشیعه، ج۴، ص ۸۸۱
آیات سجده پانزده آیه است که سجده در چهار آیه، واجب و در یازده آیه، مستحب است.
جواهر الکلام،ج۱۰، ص۲۱۰-۲۱۴.
واجب است سجده کردن بر قاری و شنونده (بلکه هر کس که به گوشش برسد بنابر اظهر) یکی از آیات چهارگانه ای که در چهار سوره قرآن آمده است و آنها عبارتند از:۱. سوره سجده (آیه ۱۵) وقتی که به «وَ لا یسْتَکبِرُونَ» رسید.۲. سوره فصلت (آیه ۳۷) وقتی که به «اِیاهُ تَعْبُدُونَ» رسید.۳. سوره نجم (آیه ۶۲ آخر سوره) وقتی که به انتهای آیه رسید.۴. سوره علق (آیه ۱۹ آخر سوره) وقتی که به انتهای آیه رسید.
سوره های دارای سجده مستحب
...
[ویکی فقه] آیات سجده (علوم قرانی). آیات دارای سجده واجب یا مستحب را آیات سجده گویند.
آیات سجده، در اصطلاح به آیاتی گفته می شود که هنگام تلاوت آن ها از باب وجوب یا استحباب سجده می شود. این آیات نزد علمای امامیه ۱۵ آیه است که چهار آیه
سجده/سوره۳۲، آیه۱۵.
فقها وجوب سجده را فوری دانسته، تاخیر آن را جایز نمی دانند، و اگر از کسی قضا شود، هرگاه به یادش آمد واجب است فوری آن را به جا آورد. زمان سجده واجب نیز به اعتقاد بسیاری از فقهای امامیه ، پس از تلاوت تمام آیه است که هم بر قاری و هم بر شنونده ای که به قصد می شنود واجب است.
شرایط سجده
در این سجده (اعم از واجب و مستحب) طهارت از حدث و خبث و رو به قبله بودن و ستر عورت لازم نیست و هر ذکری کفایت می کند؛ ولی بهتر است اذکار مخصوصی را بخواند که در روایات آمده است. در سجده باید هفت موضع بدن روی زمین قرار بگیرد.
سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، ج۱، ص۳۸۱.
...
