حوای میتوکندریایی اصطلاحی است که به نظریهای مربوط میشود که میگوید تمامی انسانها از زنی واحد و مادر میتوکندریایی مشترک، که تقریبا ۱۵۰ تا ۲۰۰ هزار سال پیش میزیسته، منشا گرفتهاند. میتوکندریها بخشهای سلولی هستند که DNA خاص خود را دارند و از مادر به فرزند منتقل میشوند.