متقابلتان

طرف‌های مقابل، همتایان

[ویکی فقه] متقابلتان، یکی از اصطلاحات به کار رفته در علم منطق بوده و به معنای دو قضیه مختلف در سلب و ایجاب و متّحد در موضوع و محمول است.
تقابل به معنای امتناع اجتماع دو امر در یک موضوع؛ یا امتناع صدق دو قضیه با هم است. تقابل بر ۲ قسم است:
← تقابل الفاظ
متقابلتان از اقسام قضایای متباین است. دو قضیه را در صورتی متقابل گویند که به لحاظ سلب و ایجاب مختلف باشند و در موضوع و محمول و لواحق آن ها (اضافه و قوه و فعل و جزء و کل و مکان و زمان) متحد باشند. پس هر گاه کیف قضیه ای را تغییر دهیم بدون تغییر موضوع و محمول، قضیه ای که به دست می آید، متقابل قضیه نخستین است. مانند: «هر مرغی تخم گذار است» و «هیچ مرغی تخم گذار نیست».
اقسام تقابل در قضایا
تقابل در قضایا شامل سه قسم است: ۱. تناقض؛ ۲. تضاد؛ ۳. داخل در تحت تضاد بودن.
← متناقضتان
...