ایه 1 سوره عبس

آیه ۱ سوره عبس چنین است: «عَبَسَ وَتَوَلَّیٰ» یعنی «چهره در هم کشید و روی گردانید». شیخ طوسی گزارش می‌دهد که برخی مفسران گفته‌اند این آیه درباره مردی از بنی‌امیه نازل شد که با رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله همراه بود. هنگامی که عبدالله بن ام‌مکتوم، مرد نابینا، نزد پیامبر آمد، آن شخص چهره خود را در هم کشید و عبوس نمود تا از او فاصله بگیرد. خداوند با نزول این آیه رفتار او را مذمت فرمود. برخی دیگر از مفسران و حشویة گفته‌اند که پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله نسبت به عبدالله بن ام‌مکتوم عبوس شده بود، اما این نظر نادرست است زیرا شأن پیامبر بالاتر از این رفتارهاست و قرآن او را به خلق عظیم توصیف کرده است. بنابراین، نسبت عبوس شدن به پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله صحیح نیست، زیرا او همواره به حسن خلق و مهربانی شناخته می‌شد و انبیاء از چنین رفتارهایی منزه‌اند. آیه ۱ سوره عبس، در اصل نشان‌دهنده تذکر الهی به مردم درباره رفتار با دیگران و ادب در برخورد است.