ابن معتوق، که با نام شهابالدین موسوی نیز شناخته میشود، از شاعران برجسته قرن یازدهم هجری قمری و از مردم منطقه خوزستان در ایران بوده است. او شاعری بود که به زبان عربی شعر میسرود و در میان ادیبان عربزبان نیز شهرت و جایگاه ویژهای پیدا کرده بود. ابن معتوق در دوران زندگی خود با سید علیخان ارتباط و معاشرت داشت و در اشعارش به مدح او میپرداخت و از او به نیکی یاد میکرد. او از نظر اعتقادی به تشیع گرایش داشت و در برخی آثارش مضامین مربوط به محبت اهل بیت و نیز بیزاری از مخالفان آنان به چشم میخورد. با وجود این گرایش مذهبی، اشعار او از نظر ادبی بسیار قوی و دارای ارزش هنری بالا بوده و به دلیل زیبایی زبان و قدرت بیان، در میان ادیبان عرب مورد توجه قرار گرفته است. سبک شعری او به گونهای است که در آن فصاحت، روانی کلام، لطافت معنا و استفاده هنرمندانه از تشبیه و استعاره به خوبی دیده میشود. همین ویژگیها باعث شده است که دیوان اشعار او در کشورهای مختلف عربی مانند مصر بارها چاپ و منتشر شود و مورد استفاده علاقهمندان شعر قرار گیرد. ابن معتوق به دلیل توانایی ادبی خود توانست جایگاهی فراتر از مرزهای جغرافیایی زادگاهش به دست آورد و در میان شاعران عربزبان شناخته شود. تولد او در سال ۱۰۲۵ هجری قمری ذکر شده و زندگی او در دورهای از تحولات ادبی و فرهنگی جهان اسلام قرار داشته است. در مجموع، ابن معتوق شاعری توانمند، فصیح و اثرگذار بود که با وجود تعلق به خوزستان، در ادبیات عربی نیز نامی ماندگار از خود بر جای گذاشت.
ابن معتوق
لغت نامه دهخدا
ابن معتوق. [ اِ ن ُ م َ ] ( اِخ ) شهاب الدین موسوی، از مردم خوزستان. او به زبان عرب شعر میگفت و در قرن یازدهم هجری در صحبت سید علیخان میزیست و مدح او میکرد و باآنکه در تشیع غلو داشت و اشعار وی مشتمل بر تولّی وتبرّای بسیار است لیکن بسبب جزالت لفظ و رقت معنی وبلاغت عبارت و حسن استعارت و تشبیه در اکثر ممالک عربی مشهور و دیوانش مکرر در مصر و دیگر کشورها به طبعرسیده است. ولادت وی به سال 1025 هَ.ق. بوده است.