احمد بن حمزه اشعری قمی

[ویکی اهل البیت] در اواخر سده دوم هجری در شهر قم حمزة بن یَسَع بن عبدالله اشعری قمی، صاحب فرزندی شد که او را احمد نام نهاد. ظاهراً چون این کودک در شهر قم و در خاندان اشعری متولد شده، به اشعری قمی مشهور گشته است. البته تاریخ دقیق و بی ابهام ولادت این محدث بزرگ، معلوم نیست.
احمد بن حمزه، در خاندانی پا به عرصه گیتی نهاد که بیشتر افراد آن، از یاران امامان بزرگوار شیعه و از محدثان فرزانه و نامور بودند؛ پدرش حمزة بن یسع قمی، یکی از راویان برجسته و مورد عنایت نخبگان تراجم بوده و از یاران امام جعفرصادق و امام موسی کاظم علیهماالسلام به شمار می آمده است.
از سخنان تمام رجال نویسان معروف، این نکته قطعی می نماید که جناب احمد بن حمزه در شمار یاران امام هادی علیه السلام بوده است. شیخ طوسی در کتاب ارزشمند خود، او را در سلسله روایتگران و یاران حضرت امام هادی علیه السلام به شمار آورده است.
احمد بن حمزه، به عنوان یک محدث ولایت مدار در تکاپوی شنیدن و گردآوری سخنان اهل بیت، تلاش مقدسی را آغاز کرد. ایشان برای فراگیری حدیث و شنیدن کلمات امام خود، حتی از قم به سامرا هجرت می کند. با وجود آن که در آن عصر دو تن از امامان بزرگوار شیعه، حضرت هادی و حضرت عسکری علیهماالسلام در این شهر به حالت تبعید و تحت نظر حکومت ستم پیشه زمان زندگی می کردند، اما او موفق به ملاقات با امام هادی علیه السلام می شود و از محضر نورانی و دریای مواج دانش آن حضرت، بهره گرفته. بسیاری از مشکلات علمی و مسائل شرعی خویش را بدین گونه حل می نماید.
از میان استادان این محدث بزرگ، می توان افراد ذیل را نام برد:
با وجود آن که، از این محدث دانشمند اخبار زیادی در منابع اصیل روایتی شیعه، نقل شده است. اما گویا ایشان به جز کتاب «النوادر» که تمام بزرگان به ایشان نسبت داده اند، کتاب دیگری نداشته است.
احمد بن حمزه اشعری قمی بعد از تلاش های بی وفقه و مستمر خویش در راه روشن و سعادت آفرینِ مذهب اهل بیت، تا آخرین لحظه از عمر بابرکت خود، از نشر حدیث و ترویج مکتب ناب تشیع دست نکشید؛ ولی چنان که سرنوشت محتوم هر انسانی هجرت از این جهان مادی است، او نیز جان به جان آفرین تسلیم کرد و روح مقدس او به سوی بهشت پرکشید.

💡 متکلمان اشعری نیز عقیده داشتند، به لحاظ عقلی جایز است که خداوند گناهان کبیره را عفو کند، گرچه نمی‌توان گفت قطعاً چنین خواهد کرد. برخی نیز می‌گفتند خداوند بعضی از گناهان کبیره را عفو خواهد کرد و بعضی را عفو نمی‌کند؛ اما اینکه کدام یک از کبائر قابل عفو هستند بر ما پوشیده‌است.

💡 وی فرماندار آنجا ابوموسی اشعری که موضع بی‌طرف داشت را عزل کرد. پس از اینکه گفتگوها بی‌نتیجه ماند، جنگ جمل شروع شد.

💡 به گزارش ربانی، محل دفن سعد به‌طور مشخص معلوم نیست و منابع در این خصوص اظهار نظری قطعی نداشته‌اند؛ تنها این احتمال داده شده‌است که او نیز همانند بسیاری از اعضاء خاندان اشعری، در حرم فاطمه معصومه در قم دفن شده باشد.

💡 علی به خاطر دیدگاه سرسخت خود در مخالفت با رویکرد خویشاوندسالاری عثمان در توزیع مناصب حکومتی، تمامی والیان قبلی را به جز ابوموسی اشعری عوض کرد. ظاهراً ابقای ابوموسی به پیشنهاد مالک اشتر بوده‌است.

💡 او خود آمیزه‌ای از عقاید اشعری‌گرایانه، معتزلی و شیعی را در قالب جدیدی در سطح وسیعی از مغرب اسلامی و اندلس جایگزین نمود و این مناطق را به سوی نوعی همگرایی دینی سوق داد.