سید محسن امین

[ویکی شیعه] سید محسن امین حسینی عامِلی (۱۲۸۴- ۱۳۷۱ق )، فقیه، ادیب و شرح حال نگار شیعی اهل جبل عامل لبنان که نسب وی به حسین ذی الدمعه فرزند زید شهید می رسد. او برای پیگیری علوم دینی به نجف اشرف هجرت کرد و سطح و خارج فقه و اصول را آموخت و به درجه اجتهاد رسید و خود نیز شاگردانی تربیت کرد. وی افزون بر علوم دینی، در ادب نیز دستی داشت و شعر می سرود و نقد شعر می کرد.
اعیان الشیعه مهمترین اثر دانشنامه ای مشتمل بر معرفی علما و بزرگان شیعه است و با هدف شناساندن هویت فرهنگی شیعه و یادآوری نقش امامیه در اعتلای تمدن اسلامی تدوین شده است. وی برای تأمین منابع تحقیق و تألیف، به نقاطی چون سوریه، اردن، فلسطین، مصر، عراق و ایران سفر کرد.
وی در سال ۱۳۷۱ق (۱۳۳۰ش) در دمشق درگذشت و در مقابل حرم حضرت زینب (س)، مقابل درب بزرگ دفن شد.

💡 در مورد محل دفن زینب کبری سه دیدگاه وجود دارد. بر اساس نظریه مشهور مدفن او در شام و در جنوب شهر دمشق است. برخی از مورخان مقبره وی را در مصر دانسته‌اند که اکنون این محل در منطقه سیدة الزینب قاهره با عنوان مقام السیدة زینب مشهور است. دیدگاه سومی نیز وجود دارد که قبرستان بقیع در مدینه را محل دفن زینب می‌داند. سید محسن امین این دیدگاه را پذیرفته و دلائلی را در رد دو قول نخست ارائه کرده است.

💡 حارث بن ربیع بن زیاد از قبیله غطفان و صحابه محمد، پیامبر اسلام، بود. در خصوص حارث بن ربیع که آخرین فرماندار علی بن ابی طالب بر مدینه بود، دو نظر وجود دارد. یک نظر که سید محسن امین و علامه مامقانی نقل کرده‌اند، آن است که همین حارث بن زیاد غطفانی بوده است اما علامه شوشتری وی را تابعی و از قبیله بنی نجّار می‌داند.

💡 اَعیانُ الشّیعه کتابی تألیف سید محسن امین عاملی از علمای قرن ۱۳، در شرح زندگی و احوال بزرگان شیعه است.