دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] الزیدیة قرائة فی المشروع و بحث فی المکوّنات، تألیف عبدالله بن محمد بن اسماعیل حمید الدین، از جمله نوشته های معاصر درباره فرقه زیدیه، به زبان عربی است.
کتاب، مشتمل بر یک مقدمه و متن است. اگرچه کتاب، فاقد تبویب و فصل بندی به شیوه مرسوم نگارش است، اما یازده بحث اصلی می توان در آن مشاهده نمود. نویسنده در نگارش مباحث، از نظم منطقی پیروی نکرده است؛ به عنوان مثال، معرفی فرقه زیدیه در عنوان «الزیدیة و الإمام زید» آورده شده و یا «استعمالات الزیدیة» که به لحاظ منطقی جایگاهش در ابتدای مباحث است در اواسط آن ذکر شده است. کتاب به شیوه مستند نگارش نشده و از اشاره به منابع خودداری شده است.
لفظ زیدیه اشاره به انتساب این فرقه به زید بن علی بن حسین بن علی بن ابی طالب دارد. ارتباط زیدیه با زید بن علی(ع) از نوع علاقه تبعیت در قضایای علمی نیست. زیدیه اگرچه رأی زید بن علی(ع) را می پذیرند، اما ملتزم به تقلید از او بلکه از دیگر ائمه اهل بیت(ع) نیستند. زیدیه، معتقد است که اجتهاد در هر عصری و در هر مکانی برای هرکس که اسباب اجتهاد را دارا باشد واجب است....برخی از معاصرین معتقدند که زیدیه تنها منسوب به امام زید است و هیچ علاقه ای بین این دو نیست....
نویسنده در بخشی از کتاب به تبیین دیدگاه زیدیه درباره خلافت پرداخته است. اولویّت علی(ع) به خلافت، بین فِرَق زیدیه مشترک است. از دیگر موضوعاتی که بین فرق زیدیه مشترک است عبارت است از: برخطا دانستن ابوبکر و همراهان در امور زیر:
در برخی از کتب فِرَق چنین آمده که زیدیه فقهش را از مذهب ابوحنیفه گرفته و در فروع، حنفی است. اصول دین را هم از معتزله گرفته است و حال آنکه زیدیه این دو نسبت را به شدت نفی می کند. نویسنده در بخش دیگری از مباحث به بررسی این موضوع پرداخته است....
