عوامل لفظی و معنوی تشابه

[ویکی فقه] دخالت لفظ و معنا در متشابه شدن معنای آیه را عوامل لفظی و معنوی تشابه گویند.
هرگاه منشا تشابه هم لفظ باشد و هم معنا، از آن به «عوامل لفظی و معنوی تشابه» یاد می کنیم.
قول راغب اصفهانی
۱. عامل کمی تشابه؛ ۲. عامل کیفی تشابه؛ ۳. عامل زمانی تشابه؛ ۴. عامل مکانی تشابه؛ ۵. عامل شرطی تشابه.
عناوین مرتبط
متشابه لفظی و معنوی.

💡 از آنجا که هم وراوینی و هم ملطیوی دلیل بازنویسی این اثر را آراستن آن به فصاحت و بلاغت دانسته‌اند، یحتمل کتاب اصلی دارای آرایه‌های لفظی و معنوی چندانی نبود و به نثر مرسل نوشته شده‌بود. مشخص نیست که نسخه وراوینی تا چه حد بر اساس متن اصلی یا مستقل از متن اصلی کتاب مرزبان بن رستم بوده‌است. وراوینی در مقدمه‌اش می‌گوید که نسخهٔ خطی مورد مطالعهٔ او به «زبان طبرستان» آن دوره بوده‌است و او مطالب را شایسته ارائه به فارسی نو می‌داند.

💡 نشانه‌ای یا سرنخی است برای ذهن شنونده تا او متوجه شود که واژه در معنی اصلیش بکار نرفته‌است بلکه در کاربردی مجازی (انتقالی). علاقه بر دو گونه است: لفظی و معنوی.