ارتاکسیاس

ارتاکسیاس. [ اَ ] ( اِخ ) یکی از سران سپاه آن تیوخوس که خود را مستقل شمرد و عصیان کرد. ( ایران باستان ص 2083 ).

یکی از سران سپاه آن تیوخوس که خود را مستقل شمرد و عصیان کرد

آرتاکسیاس. آرتاکْسیاس
(یا: آرتاشِس) امیر ولایت اَرمَنیۀ باستان (۱۵۹ـ۱۹۰پ م). آرتاکسیاس، از سیاست های ضد ایرانیِ یونان و روم حمایت می کرد. آنتیوخوس سوم، فرمانروای سلوکی، او را در حدود ۲۰۰پ م حاکم ولایت ارمنیه کرد؛ اما پس از شکست آنتیوخوس از جمهوری روم، در نبرد ماگْنِزیا در ۱۹۱پ م، آرتاکسیاس به روم پیوست و سنای روم او را والی ارمنیه قلمداد کرد. جانشینان آرتاکسیاس تا اولین دهۀ میلادی حکومت کردند.

💡 مارکوس در آخرین مرحله مبارزه اش با آگوستوس مجبور شد که نیروهای خود را از ارمنستان بیرون بکشد. آرتاشس دوم با کمک پادشاه اشکانی به ارمنستان بازگشت، دوباره مقام سلطنت را به دست گرفت، و از سال ۳۰ تا ۲۰ پیش از میلاد سلطنت کرد. آرتاکسیاس (آرتاشس) دوم به دست گروهی که توسط رومیان اجیر شده بودند کشته شد و برادرش تیگران سوم بر تخت سلطنت ارمنستان نشست. از آن پس ارمنستان وضع مملکت خودمختاری را پیدا می‌کرد که متحد روم بود و روم بر او سلطه‌ای کم یا بیش واقعی اعمال می‌نمود.

💡 آرتاشِس یکم یا آرتاکسیاس یکم (به ارمنی Արտաշես Առաջին Բարեպաշտ، به لاتین Artaxias، پارسی باستان: 𐎠𐎼𐎫𐎧𐏁𐏂𐎠 اَرتَخشَسا) با جلوس بر تخت سلطنت ارمنستان سلسله پادشاهی جدیدی را بنیان گذاشت که مقدر بود از تاریخ ۱۹۰ تا سال یکم پیش از میلاد بر ارمنستان بزرگ سلطنت کند، سلسله‌ای که در دوران حکومت او ارمنستان به اوج قدرت خود رسید.