تمییزی

کلمه‌ی «تمییزی» به معنای توانایی یا قدرت تشخیص و تمیز دادن میان امور و پدیده‌هاست. این واژه بیانگر قابلیت شناخت دقیق ویژگی‌ها، خصوصیات و تفاوت‌های یک موضوع نسبت به موضوع دیگر است و در واقع ابزاری برای تشخیص خوب از بد، درست از نادرست، و واقعی از غیرواقعی به شمار می‌رود. تمییزی می‌تواند در حوزه‌های مختلفی از جمله علمی، ادبی، اجتماعی و حتی شخصیتی کاربرد داشته باشد و فرد را قادر سازد حقایق، جزئیات و ظرایف موجود در مسائل مختلف را از یکدیگر تمیز دهد. این مفهوم نشان می‌دهد که تمییزی نه تنها یک توانایی ذاتی و عقلانی است، بلکه نقش مهمی در تصمیم‌گیری‌های صحیح انسان دارد. به بیان دیگر، تمییزی به معنای شناخت ماهیت و جوهر امور است و قابلیت فهم دقیق تفاوت‌ها و واقعیت‌های موجود در پدیده‌ها و اشیاء را برای فرد فراهم می‌آورد، تا بتواند در زندگی و تعاملات خود با دقت و بصیرت عمل کند.

لغت نامه دهخدا

تمییزی. [ ت َ ] ( ص نسبی ) آنچه بدان نیک از بد شناسند: حاجت مندی مردم بدین آلت های علمی و علمهای تمییزی از بهر غذاء خویش ما را گواست برآنک اندر وی جوهری علم پذیر است. ( جامع الحکمتین ناصرخسرو ص 207 ).

فرهنگ فارسی

آن چه بدان نیک از بد شناسند

جمله سازی با تمییزی

💡 همی‌گوید مگو چیزی وگر نی هست تمییزی که زنده کردمی هر دم هزاران مرده زین تلقین

💡 نیک‌و بد درساز غفلت رنگ تمییزی نداشت چشم ما از بازگشتن کفر و دین گردیده است

💡 آن خوش باشد که صاحب تمییزی بی‌آنکه بگویند و بگوید چیزی

💡 منال ای اشتر و خامش به من بنگر به چشم هش که تمییز نوت بخشم اگر چه کان تمییزی