مرحوم محمد دشتی در سال ۱۳۳۰ هجری شمسی در روستای «آزادمون»، از توابع شهرستان محمودآباد واقع در حاشیه دریای خزر، دیده به جهان گشود. وی در پنج سالگی، با اصرار فراوان و با توجه به راهاندازی اولین دبستان در آن روستا، تحصیلات ابتدایی خود را آغاز کرد و دوره ششساله ابتدایی را در همان زادگاهش به پایان رساند. در سال ۱۳۴۲، به پیشنهاد بزرگان روستا و به دلیل علاقه وافر به علوم دینی، تحصیل در علوم حوزوی را در حوزه علمیه آمل پی گرفت و دروس مقدماتی را در مسجد امام حسن عسکری (علیهالسّلام) مسجدی قدیمی با جاذبه معنوی خاص که بنا به روایتی به دستور امام حسن عسکری (علیهالسّلام) بنا شده است، فرا گرفت. یک سال بعد، در سال ۱۳۴۳، ایشان برای ادامه تحصیلات به حوزه علمیه قم مهاجرت کرده و در مدرسه حضرت آیتالله گلپایگانی مشغول به تحصیل شدند و سپس مراتب علمی خود را در مدارس معتبر رضویه و فیضیه پیگیری نمودند.
استاد دشتی در دوران تحصیلات تکمیلی خود، دروس خارج فقه را نزد اساتید برجستهای همچون حضرت آیتالله مشکینی در مبحث حدود و دیات، حضرت آیتالله جوادی آملی (در مبحث متاجر) و حضرت آیتالله مکارم شیرازی در مبحث صلوة تلمذ نمودند. همچنین، یک دوره کامل اصول فقه را از محضر حضرت آیتالله میرزا هاشم آملی آموختند. در حوزه علوم عقلی و فلسفه، کتاب «اشارات» را از محضر حضرت آیتالله حسنزاده آملی، کتاب «اسفار اربعه» را از آیتالله جوادی آملی و آیتالله محمدی گیلانی، و شرح منظومه را نزد آیتالله حقی فرا گرفتند. علاوه بر این، مهارتهای حیاتی تحقیق و نویسندگی را در دههی پنجاه شمسی، ابتدا از محضر شهید مفتح و سپس نزد آیتالله سبحانی و شهید محمد مصطفوی کرمانی کسب کردند. ایشان همچنین از جمله مؤسسان و بنیانگذاران مؤسسه فرهنگی-تحقیقاتی امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) محسوب میشوند.
عمده تمرکز تحقیقاتی استاد دشتی بر مباحث بنیادین عقاید اسلامی، فلسفه احکام، و ارزیابیهای عمیق پیرامون احادیث و نهجالبلاغه معطوف بود. از مجموع ۱۱۰ جلد اثر تألیفی ایشان، بالغ بر ۷۰ اثر به چاپ رسیده و مابقی نیز مراحل نشر را طی میکنند. مقام معظم رهبری (حفظهالله) در دیدار با خانواده ایشان در تاریخ هفتم تیرماه ۱۳۸۰، ضمن ابراز تأسف از فقدان ایشان، فرمودند: «آقای دشتی جزو عناصر مفید بودند. زحمتهایشان باارزش بود... حیف شد! ایشان میتوانست سالها خدمت کند. ایشان خیلی پرشور و پرانرژی بودند. خداوند انشاءالله این زحمات را از ایشان قبول کند. احترام به ایشان، احترام به اسلام، امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) و نهجالبلاغه است.»