مجتهد موسوی

فقیه و عالم برجسته‌ی امامیه، حسین بن حسن بن محمد الموسوی کرکی عاملی، مشهور به مجتهد موسوی، از چهره‌های تأثیرگذار در سده‌ی دهم هجری قمری به‌شمار می‌رود. وی که اصالتاً از خاندانی علمی در جبل‌عامل (منطقه‌ای در جنوب لبنان امروزی) برخاسته بود، برای ترویج و تعمیق معارف دینی، مدتی در شهر قزوین اقامت گزید و به تدریس و تحقیق پرداخت. سپس به دعوت حاکمان صفوی یا به منظور گسترش فعالیت‌های دینی، رهسپار اردبیل شد و در آن دیار به مقام شیخ‌الاسلامی منصوب گردید و تا پایان عمر به هدایت امور شرعی و فرهنگی جامعه همت گماشت.

مجتهد موسوی در دوران اقامت در اردبیل، به عنوان یکی از ارکان علمی و مذهبی منطقه شناخته می‌شد و با تربیت شاگردان و پاسخ‌گویی به پرسش‌های دینی، در تثبیت و اشاعه‌ی آموزه‌های فقهی امامیه نقش بسزایی ایفا نمود. او در سال ۱۰۰۱ هجری قمری دار فانی را وداع گفت و مرگ وی ضایعه‌ای برای جهان شیعه به‌شمار آمد. از این عالم ربانی، آثاری مکتوب و ارزشمند به‌یادگار مانده که حاصل سال‌ها تحقیق و تتبع در علوم اسلامی است.

از میان تألیفات وی می‌توان به رساله‌ی «رفع‌البدعة فی حل‌المتعة» در زمینه‌ی فقه اسلامی و نیز کتاب «النفحات‌الصمدیه فی اجوبة‌المسائل‌الاحمدیة» اشاره نمود که نشان‌دهنده‌ی تسلط او بر مبانی فقهی و توانایی‌اش در پاسخ به شبهات و استفتائات است. این آثار، همراه با دیگر نوشته‌هایش، گواهی بر عمق دانش و جایگاه بلند او در میان عالمان دوران صفوی است و نام وی را در زمره‌ی فقهای نامدار این دوره ثبت نموده است.

لغت نامه دهخدا

مجتهد موسوی. [ م ُ ت َ هَِ دِ س َ ] ( اِخ ) حسین بن حسن بن محمد الموسوی کرکی عاملی، فقیهی امامی بود. مدتی در قزوین اقامت گزید و سپس به اردبیل رفت و شیخ الاسلام آنجا شد و به 1001 هَ. ق. درگذشت. او راست: «رفع البدعة فی حل المتعة» و «النفحات الصمدیه فی اجوبة المسائل الاحمدیة» و جز اینها. ( از اعلام زرکلی ).

فرهنگ فارسی

حسین بن حسن بن محمد الموسوی