کلمهی «منافذ» در فارسی به معنای سوراخها، روزنهها یا گذرگاههای کوچک در سطح یک جسم یا بافت است که امکان عبور هوا، مایعات، نور یا سایر اجسام ریز را فراهم میکنند. این واژه جمع «منفذ» است و معمولاً برای اشاره به ساختارهای طبیعی یا مصنوعی به کار میرود که نقش ارتباط یا تبادل بین داخل و خارج را دارند. منافذ در بدن انسان و حیوانات، مانند پوست یا بافتها، اهمیت زیادی دارند زیرا تنفس سلولی، تعریق و دفع مواد زائد از طریق آنها انجام میشود و سلامت و عملکرد مناسب بدن به وجود آنها وابسته است. در علوم مواد و مهندسی، منافذ در سطوح فلزی، چوبی، سرامیکی یا دیگر مصالح میتوانند نقش تهویه، جذب یا فیلتر کردن داشته باشند و ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی ماده را تحت تأثیر قرار دهند. در محیط زیست و گیاهان، منافذ برگها که استوما نامیده میشوند، به تبادل گازها و تنظیم آب کمک میکنند و برای رشد و بقای گیاهان ضروری هستند. این واژه همچنین در ادبیات فارسی بهصورت استعاری برای اشاره به راههای نفوذ، فرصتها یا نقاط ضعف نیز به کار رفته است. از نظر معنایی، این کلمه با واژههایی مانند روزنهها، سوراخها، گذرگاهها و شکافها هممعنی است و در بسیاری از زمینهها کاربرد علمی و استعاری دارد.
منافذ
لغت نامه دهخدا
منافذ. [ م َ ف ِ ] ( ع اِ ) ج ِ منفذ. ( اقرب الموارد ). ج ِ منفذ. سوراخها و راهها و معبرها و جایهای روان شدن و جاری گشتن باد و آب و جز آن. ( ناظم الاطباء ). خلل و فرج. ( یادداشت به خط مرحوم دهخدا ): در تجاویف کاریز اعضا و منافذ جوارح او تردد می کرد. ( مرزبان نامه چ قزوینی ص 54 ). در منافذ زمین از انواع انبارها مدخر گردانیده. ( مرزبان نامه ایضاً ص 143 ). هوا رابازدارد از رسیدن بدان منافذ. ( مصنفات باباافضل ).
فرهنگ معین
(مَ فِ ) [ ع. ] (اِ. ) جِ منفذ.
فرهنگ عمید
= منفذ
فرهنگ فارسی
جمع منفذ
ویکی واژه
جِ منفذ.
جمله سازی با منافذ
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 جسد را هست منفذهای مشهور که تا بد زان منافذ بر برون نور
💡 بر اساس اندازه، هر بیومولکول به میزان متفاوتی در ماتریکس ژلی حرکت میکند. مولکولهای کوچکتر راحتتر از منافذ ژل عبور میکنند در حالی که مولکولهای بزرگتر، به سختی عبور میکنند. پس از چند ساعت، بیومولکولها بر اساس اندازهشان فواصل مختلفی را پیمودهاند. به گونهای که مولکولهای کوچکتر در قسمتهای پایینی ژل و مولکولهای بزرگ در قسمتهای بالاتر قرار میگیرند.
💡 ساختمان شیمیایی بعضی از مواد مثل ویتامینها، آنتیبیوتیکها در اثر حرارت تغییر مییابند بنابراین از این روش برای استریلیزاسیون محلولها استفاده میشود. در روش فیلتر، محلول یا مایع مورد نظر را از روی صافی دارای منافذ بسیار کوچک عبور میدهند. چون باکتریها از منافذ صافی بزرگترند، در روی صافی باقی میمانند و از مایع استریل جدا میگردند.