بافندگی

 به عمل بافنده و فرآیند تولید پارچه گفته می‌شود که با عنوان‌هایی چون نساجی، جولاه‌گی و حیاکت نیز شناخته می‌شود. اساس آن معمولاً درهم‌تنیدگی دو دسته نخِ عمود بر هم، یعنی تار (در جهت طول) و پود (در جهت عرض) است. در این فرآیند، پود به‌صورت یک‌درمیان از زیر و روی نخ‌های تار رد می‌شود و با استفاده از ابزاری مانند شانه، لایه‌های پود در هم کوبیده و فشرده می‌شوند تا ساختاری منسجم و بدون فاصله ایجاد شود. ظرافت و کیفیت پارچه به‌طور مستقیم به قطر نخ‌های به‌کاررفته وابسته است و با تنوع در رنگ و تعداد پودها، طرح‌ها و الگوهای گوناگونی پدید می‌آید.

این هنر و صنعت، از کهن‌ترین فعالیت‌های بشری به‌شمار می‌رود که قدمت آن به دوره نوسنگی بازمی‌گردد. در عصر مفرغ، بافتن پوشاک از پشم رواج داشت و تمدن‌های نخستین مانند مصر، ایران و آشور در تکامل و پیشرفت این فن نقش بسزایی ایفا کردند. یونان و روم نیز در گسترش آن سهم داشتند. در قرون وسطی، بازارهای اروپا عمدتاً از پارچه‌ها و منسوجات شرقی انباشته بود و تا پیش از قرن دوازدهم میلادی، ابریشم‌بافی تنها در امپراتوری بیزانس روندی رو به رشد را طی می‌کرد.

تحول بزرگ در بافندگی از قرن هجدهم میلادی آغاز شد، زمانی که با بهره‌گیری از نیروی بخار و در ادامه، نیروی برق، کارگاه‌های بافندگی به وسعت و کارایی چشمگیری دست یافتند. همان‌گونه که در نوروزنامه اشاره شده، هوشنگ دیوان را قهر کرد و هنرهایی مانند آهنگری، درودگری و بافندگی را به عنوان پیشه‌های برجسته به جامعه عرضه داشت. این روایت، گواهی بر اهمیت و قدمت دیرینه بافندگی در تاریخ و فرهنگ این سرزمین است.

لغت نامه دهخدا

بافندگی. [ ف َ دَ /دِ ] ( حامص ) عمل بافنده. جولاهگی. انتساج. ( ناظم الاطباء ). نساجی. حیاکت. نسج. جولاهی. حوک. معمولاً هر بافته ای از گره خوردن یا زیر و زبر افتادن و یا از زبر و زیر یکدیگر رد شدن دو تار و رشته، در دو جهت عمودی و افقی تشکیل شود. معمولا رشته عمودی طول پارچه را شامل میشود و تار افقی عرض پارچه را. تار افقی بهر یک از نخها و رشته های عمودی باید گره بخورد یا اینکه یک در میان از زیر وروی نخهای عمودی رد شود و ظرافت پارچه و بافته بستگی به قطر رشته و نخ دارد. البته این ساده ترین نوع بافندگی است. رشته عمودی تار و رشته افقی پود نامیده میشود. با تغییر رنگ و تعدد پودها، نوع رنگ و نقش بافته تغییر خواهد کرد. پس از تاب زدن و گره زدن یا از لارد کردن پودها و تار، بوسیله آلتی که آنرا معمولا «شانه » مینامند پودهای گره خورده یا از لارد شده را کوفته و بهم نزدیک میکنند که فاصله ای بین دو پود پدید نیاید و بافته محکم و متصل شود. بافندگی از قدیمترین هنرهای آدمی است و از عهد نئولیتیک آدمی بآن آشنا شده است. در عهد مفرغ ظاهراً لباسهایی از پشم می بافته اند. مصریها و ایرانیان و آسوریها این هنر را در ادوار اولیه تاریخ ترقی دادند. یونان و روم نیز در این هنر پیشرفتهائی داشته اند. در قرون وسطی، پارچه ها و بافته های شرقی بود که بازارهای اروپا را رونق میداد و فقطاز قرن 12 م. بود که ابریشم بافی در بیزانس رو به ترقی گذاشت. قرن هیجدهم کارگاههای بافندگی را با استفاده از قوه بخار و سرانجام برق به منتهای وسعت و ترقی رساند: هوشنگ... دیوان را قهر کرد و آهنگری و درودگری و بافندگی پیشه آورد. ( نوروزنامه ).

فرهنگ عمید

عمل بافتن، بافتن پارچه یا فرش یا جوراب و امثال آن.

فرهنگ فارسی

گذراندن پودها بوسیل. میله های دستی یا دستگاه از سلسل. تارها برای نسج جامه جوراب دستار و جز آن نساجی. بافنده ( اسم ) کسی که پارچه فرش قالی و مانند آن بافد جولاه جولاهه نساج.

دانشنامه عمومی

بافندگی یا بافتنی گونه ای از صنایع دستی است که با بافتن نخ و تبدیل آن به پارچه انجام می شود. در این گونه نخ ها به صورت حلقه هایی در هم تنیده می شوند. بافندگی هم از طریق دست و هم ماشینی انجام می شود و سبک ها و مدل های گوناگونی دارد. این تفاوت در گونه نخ ها و همچنین ضخامت میل بافندگی است.
انسان برای پوشاندن خود از شاخهٔ درختان، برگ ها و علوفه استفاده می کرد و با درگیر کردن آن ها با یکدیگر موفق به ساخت اولیهٔ ساختمان اصلی منسوجات گردید. تحول فوق ادامه یافت تا اینکه الیاف حیوانی، مانند پشم، مو، ابریشم و الیاف گیاهی مثل کنف و پنبه به طور وسیع مورد استفاده قرار گرفت. با پیدایش الیاف مصنوعی، پارچه هایی با ظرافت و ضخامت های متفاوت و با انعطاف پذیری بسیار بالا تهیه گردیده است.
کاوش ها و پژوهش های دانشمندان و پژوهشگران نشان داده که ایرانیان از پیشتازانی بوده اند که به کار بافندگی پارچه پرداخته اند. ساکنین ایران باستان در دورهٔ دوم سنگ ( یا به اصطلاح عصر حجر میانین ) با فن پارچه بافی آشنا بوده اند. بهترین گواه؛ سفال ها، نگین ها و مهره هایی اند که بیش از هشت هزار سال قبل از میلاد در ژرفای خاک جا گرفته اند. کارلتون کن که برای ادارهٔ کل باستان شناسی کار می کرد، ضمن کاوش هایی در سال های ۱۳۲۸ تا ۱۳۲۹ ( ۱۹۴۹ تا ۱۹۵۰ ) در غاری موسوم به غار کمربند در نزدیکی دریای کاسپین، پارچه هایی به دست آورد که ثابت می کند اقوام ایرانی از آغاز غارنشینی، پشم گوسفند و بز را به صورت پارچه می بافتند. آزمایش هایی که با کربن ۱۴ بر روی پارچه ها انجام گرفت، نشان داد که قدمتشان به ۶۵۰۰ سال قبل از میلاد می رسد.
باستان شناسانی چون گیرشمن و فیلیس اکرمن تأیید می کنند که عمر لنگرها و دوک هایی که در حفاری ها به دست آمده، با نخستین آثار سکونت انسان در فلات ایران مطابقت کامل دارد. در دورهٔ تمدن شوش ( ۴۵۰۰ سال قبل از میلاد ) فن پارچه بافی با توجه به ظرافت پارچه، راه کمال را طی کرد؛ تیغهٔ مسینی که با سفال های عهد اول در شوش به دست آمده و اثر املاح مس بر روی پارچه ای که تیغه را در آن پیچیده بودند، گواه این مدعاست. قسمت هایی از این قطعه پارچه در موزه لوور موجود است.
در دورهٔ مادها پارچه هایی بافته می شده است.
به گفتهٔ پژوهشگران و مورخان، دورهٔ ساسانی یکی از درخشان ترین و گویاترین دوره ها از نظر بافندگی بوده است. مسعودی در کتاب مروج الذهب می نویسد: «نیمی از شوکت و عظمت این دوره را باید در توسعهٔ صنایع از جمله صنعت بافندگی جستجو کرد. » خوشبختانه بافته های این دوره به وفور در موزه ها و کلیساهای غربیان حفظ شده است. دکتر محمد حسن زکی در کتاب صنایع ایران بعد از اسلام دربارهٔ بافته های این دوره می گوید: «در این دوره، بافندگی ایران به اوج عظمت، ترقی و رونق خود رسید. »
بافندگی (فیلم). «بافندگی» ( انگلیسی: Knitting ( film ) ) فیلمی در ژانر رمانتیک و درام است که در سال ۲۰۰۸ منتشر شد.

دانشنامه آزاد فارسی

بافَندِگی (knitting)
روش تهیۀ پارچه با حلقه کردن و بافت نخ با استفاده از دو میله. این روش احتمالاً صورت تکامل یافته ای است از قلّاب بافی، که در آن از یک میلۀ قلاب دار استفاده می شود، یا توربافی، که در آن از ماسورهاستفاده می شود. اگرچه در قرن ۱۶ فرایند ماشینی بافت جوراب تکامل یافت، از میانۀ قرن ۲۰ بود که اختراع ماشین بافت، تولید را تحوّل بخشید. شیوه های ماشینی به موازات ظهور نخ های مصنوعی، رنگ های شیمیایی، و روش های بافت دهی و کشبافی، تولید منسوجات بافتنی را به فرایندی بسیار سریع مبدل ساخت.

دانشنامه اسلامی

[ویکی فقه] بافتن پارچه و مانند آن را بافندگی گویند.
بافندگی، عمل بافتن پارچه و مانند آن است.
موارد کاربرد بافندگی در فقه
از آن به مناسبت در بابهای صلات، تجارت و شهادات، سخن رفته است.
کراهت بافندگی
حرفه بافندگی از مشاغل مکروه است. برخی گفته اند: کراهت به موردی اختصاص دارد که پشم و مانند آن با ابزاری همچون دوک و چرخ تابیده شود و شامل بافتن امثال حصیر و گلیم نمی شود.
شهادت صاحبان مشاغل مکروه همچون بافندگی پذیرفته است و پستی شغل مانع پذیرش شهادت نمی شود.
امامت جماعت بافنده بر غیر همکارانش کراهت دارد.

جمله سازی با بافندگی

💡 اقتصاد این استان بیشتر بر پایه طلاسازی و به تازگی بافندگی و ریسندگی می‌گردد. شماره پلاک خودروها در این استان ۴۶ است.