عبدالواحد بن نصر مخزومی نصیبی ببغاء

[ویکی فقه] بَبَّغاء، ابوالفرج عبدالواحد بن نصر مخزومی نصیبی (۳۱۳-۲۷ شعبان ۳۹۸ق /۹۲۵-۷ مه۱۰۰۸م )، ادیب، شاعر و کاتب بود.
وی در نصیبین دیده به جهان گشود و در همان جا بالید. برخی توانایی او را در سخنوری، و برخی به عکس، لکنت زبانش را سبب شهرت وی به ببغاء (طوطی ) دانسته اند. همچنین او را به سبب انتساب به نیای خود، حُنْطبی نامیده اند. گویا ببغاء چندی در بصره هم زیسته، زیرا به بصری نیز شهرت یافته است.
اطلاعات از زندگانی ببغاء
آگاهی ما از زندگانی شاعر عمدتاً محدود به گزارش نسبتاً مفصلی است که ثعالبی، ادیب معاصر وی در یتیمة الدهر فراهم آورده است، اما ببغاء خود نیز در لابه لای رسائلش، اشارات محدودی به زندگانی خویش دارد. قاضی ابوالقاسم تنوخی نیز که در عصر وی می زیسته، ضمن درج گزیده هایی از نظم و نثر ببغاء، اطلاعات تازه ای درباره او عرضه کرده است. بعدها این اطلاعات کم و بیش در آثار خطیب بغدادی، محمد بن عبدالملک همدانی و ابن عساکر نیز تکرار شد. یاقوت حموی در معجم الادباء، باب مستقلی را به شاعر اختصاص نداده، اما به هنگام ذکر شرح حال ادبا و شعرای دیگر، اشاره ای گذرا به زندگانی و آثار وی دارد. اطلاعاتی که در دیگر منابع کهن مانند کتاب های ابن خلکان، ذهبی، صفدی، قلقشندی، ابن عماد،... و نیز در بررسی های پژوهشگران معاصر همچون زکی مبارک، آمده است، از حد یتیمة الدهر فراتر نمی رود.
خوش ترین ایام ببغاء
ببغاء از محضر استادانی مانند ابوالقاسم شیظمی و ابوالعباس احمد بن محمد دارمی بهره برد، تا سرانجام با توشه ای گرانقدر از علوم عربی، به گفته ثعالبی، از ناموران دوران خود شد. وی ۲۰ سال بیش نداشت که در دمشق به خدمت کارگزاران دولت اخشیدی درآمد و به ابوبکر علی بن صالح روزباری پیوست. او خود این کار را مقدمات لازم برای ورود به دربار سیف الدوله تلقی کرده است. چندی نگذشت که به دربار امیر حمدانی در حلب راه یافت، و مورد اکرام سیف الدوله قرار گرفت. از اشعار و نامه های فراوان او بر می آید که این دوره طولانی (ح ۳۳۳- ۳۵۶ق )، خوش ترین ایام زندگانی شاعر بوده است که همواره میان مجالس درس و محافل انس می گذشت. ببغاء بعدها با حسرت از این ایام یاد می کرد.
دوران فراز و نشیب
...