واژه «مماده» در متون کهن فارسی و عربی یک فعل مصطلح است که یکی از معانی آن «کشیدن» یا به تأخیر انداختن کاری است، بهویژه در زمینه امور مالی یا اداری، به گونهای که عملی با تأخیر و درنگ انجام شود. این کاربرد به معنای «درنگ داشتن وام» یا به تعویق انداختن بازپرداخت بدهیها نیز آمده است و نشاندهنده رفتار تأخیردار و طولانی کردن زمان انجام یک وظیفه یا پرداخت است. در برخی منابع، واژه «مماده» با مفاهیم «مماطله» و «مُماتنة» مرتبط است که به معنای درنگ و طول دادن زمان در انجام کاری یا به تأخیر انداختن وام و امور مشابه آمده است و بیشتر تأکید بر کشیدن زمان یا تعویق انجام کار دارد، نه صرفاً کوتاهی یا اهمال. این اصطلاح در ادبیات فارسی و عربی برای بیان رفتار کسی به کار میرود که به عمد زمان را کشیده و کارها را عقب میاندازد، و میتواند در متون اداری، قضایی یا حتی مکاتبات رسمی دیده شود. بهطور کلی، «مماده» مفهومی دوگانه دارد: هم به معنای کشیدن و طول دادن زمان یک عمل و هم به معنای تعویق و تأخیر عمدی.
مماده
لغت نامه دهخدا
( ممادة ) ممادة. [ م ُ مادْ دَ ] ( ع مص ) کشیدن. ( آنندراج )( از ناظم الاطباء ) ( از اقرب الموارد ). || درنگ داشتن وام را. ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ). مماطله. ( از اقرب الموارد ). مماتنة. رجوع به مماتنة شود.