واژه جهنبار در اصل صورت معربشده «گاهنبار» در زبان و فرهنگ ایرانی باستان، بهویژه در آیین زرتشتی، است و به مجموعهای از جشنها و زمانهای مقدس سالانه اشاره دارد که در آن زرتشتیان برای سپاسگزاری از آفرینش و نعمتهای الهی گرد هم میآیند. این واژه در معنای کلی به «زمان گردهمایی و بار عام معنوی» نیز تعبیر شده است، یعنی دورههایی که جامعه برای انجام آیینهای دینی و شکرگزاری جمع میشوند. جهنبارها در باور مزدیسنا شش دوره اصلی در سال هستند که هر یک به یکی از مراحل آفرینش جهان نسبت داده میشود. این شش مرحله شامل آفرینش آسمان، آب، زمین، گیاه، جانور و انسان است و هر کدام در زمان مشخصی از سال جشن گرفته میشود. هر یک از این جشنها معمولاً چند روز ادامه دارد و با آیینهای ویژهای همراه است. از نظر فلسفی، جهنبارها نماد نظم کیهانی و پیوند انسان با چرخه آفرینش و طبیعت به شمار میروند. در این مراسم، هدف اصلی تقویت مهر، همبستگی اجتماعی، کمک به نیازمندان و شکرگزاری از نعمتهای اهورامزدا است. آیینهای این جشنها شامل گردهمایی، خواندن متون مقدس اوستا، انجام نیایشهای جمعی و تقسیم خوراک میان مردم است. همچنین سنتهایی مانند نذر کردن خوراک و توزیع آن میان شرکتکنندگان، بخشی از این مناسک محسوب میشود. به طور کلی، جهنبار به معنای دورههای مقدس و آیینی در فرهنگ زرتشتی است که با هدف بزرگداشت آفرینش و تقویت ارزشهای معنوی و اجتماعی برگزار میشود.
جهنبار
لغت نامه دهخدا
جهنبار. [ ج ِ ن ِ ] ( معرب، اِ ) معرب کاهنبار. ( ذیل اقرب الموارد از کازیمیرسکی ). رجوع به گاهنبار شود.