واژه «قاب صحنه» در هنرهای نمایشی به ساختاری معماری در تئاتر گفته میشود که صحنه اجرا را از فضای سالن تماشاگران جدا میسازد. این ساختار در زبان انگلیسی با عنوان proscenium arch شناخته میشود و یکی از رایجترین انواع طراحی سالنهای تئاتر است. قاب صحنه معمولاً به شکل یک چهارچوب مستطیلی یا قوسی طراحی میشود که دید تماشاگر را به صحنه محدود و متمرکز میکند. این چارچوب باعث میشود که صحنه مانند یک تصویر درون قاب دیده شود و مرز مشخصی میان دنیای نمایش و فضای واقعی ایجاد گردد. به کارگیری این قاب موجب میشود که نورپردازی، چیدمان دکور و جهتگیری دید تماشاگران با دقت بیشتری مدیریت و تنظیم شود. در این نوع طراحی، بازیگران تنها از یک سمت توسط تماشاگران دیده میشوند و سایر جهات صحنه معمولاً پنهان میماند. قاب صحنه همچنین به کارگردان اجازه میدهد ترکیببندیهای بصری دقیقتری را در صحنه اجرا ایجاد کند. این ساختار از دورههای کلاسیک تئاتر بهویژه در اروپا رواج یافته و تا امروز در بسیاری از سالنهای مدرن نیز مورد استفاده قرار میگیرد. از نظر زیباییشناسی، قاب صحنه به تمرکز نگاه مخاطب بر روایت نمایشی کمک میکند و از پراکندگی دید جلوگیری مینماید.
قاب صحنه
فرهنگستان زبان و ادب
{proscenium arch} [هنرهای نمایشی] چهارچوبی که کل صحنه را از تالار جدا می کند
ویکی واژه
چهارچوبی که کل صحنه را از تالار جدا میکند.