ترجمان تونسی لقبی تاریخی است که به عبدالله بن عبدالله ترجمان، از دانشمندان و نویسندگان مسلمان در قرن هفتم هجری قمری، اطلاق میشود. او در منابع تاریخی با عنوان «المیورقی» نیز شناخته شده و گفته شده که اصالتاً اهل ناحیه مایورکا بوده است. برخی منابع اشاره کردهاند که وی در آغاز زندگی خود نصرانی بوده و سپس به اسلام گرویده و پس از آن به فعالیتهای علمی و تألیفی پرداخته است. مهمترین اثر او کتابی با عنوان «تحفة الاریب فی الرد علی اهل الصلیب» است که در آن به مباحث اعتقادی و رد دیدگاههای مسیحیان پرداخته شده است. این اثر نشاندهنده تسلط او بر مباحث دینی و جدلی میان اسلام و مسیحیت در آن دوره تاریخی است. او پس از گرایش به اسلام، جایگاه علمی قابل توجهی در میان نویسندگان مسلمان پیدا کرد و آثارش در حوزه مناظرات دینی مورد توجه قرار گرفت. در برخی منابع کتابشناسی مانند «اسماء المؤلفین» نیز به زندگی و آثار او اشاره شده و سال پایان تألیف کتاب مهم او حدود ۸۲۳ هجری قمری ذکر شده است. نقش او در تاریخ اندیشه اسلامی بیشتر به عنوان نویسندهای مناظرهگر و مدافع اسلام در برابر نقدهای مسیحی شناخته میشود. آثار او بازتابی از فضای فکری و مذهبی پرتنش میان جهان اسلام و مسیحیت در قرون میانه است. به همین دلیل، ترجمان تونسی در تاریخ علم کلام و ادبیات جدلی اسلامی جایگاه ویژهای دارد.
ترجمان تونسی
لغت نامه دهخدا
ترجمان تونسی. [ ت َ ج ُ ن ِ ن ِ / ن ُ ] ( اِخ ) صاحب معجم المطبوعات آرد: المیورقی ( عبداﷲبن عبداﷲ ) از فضلای قرن هفتم هجری است. او راست تحفة الاریب فی الرد علی اهل الصلیب... و صاحب اسماء المؤلفین آرد: وی نصرانی بود و سپس اسلام آورد و بسال 823 هَ. ق. از نوشتن کتاب تحفة الاریب... فارغ گشت. ( از اسماء المؤلفین ج 1 ص 468 ).
فرهنگ فارسی
صاحب معجم المطبوعات آرد: المیورقی از فضلای قرن هفتم هجری است. اوراست تحفه الاریب فی الرد اهل الصلیب و صاحب اسمائ المولفین آرد: وی نصرانی بود و سپس اسلام آورد و بسال ۸۲۳ هجری از نوشتن کتاب تحفه الاریب... فارغ گشت.
