طریق حدس

روش حدسی، روش گمانه‌زنی

طریق یقین

[ویکی فقه] حدس رأی معصوم (علیه السلام) بعد از کشف اتفاق آرای همه فقها در یک مسئله را طریق حدس گویند.
طریق حدس، از «طرق کاشفیت اجماع» بوده و به این معنا است که مکلف با دست یافتن به آرای همه فقها در یک مسئله، رأی معصوم (علیه السلام) را حدس می زند. دلیل این امر آن است که به طور معمول مشاهده می شود فقها در بسیاری از مسائل و احکام شرعی اختلاف نظر دارند؛ حال اگر در مسئله ای همه علما با هم اتفاق نمایند، به مقتضای عقل و عادت، نظر و رأی امامان مذهب هم حدس زده می شود، زیرا میان اتفاق مرئوسان و رضایت رئیس آنان عادتاً ملازمه وجود دارد.
ویژگی های طریق حدس
ویژگی های این طریقه عبارت است از:۱. لازم است دیدگاه همه علما در همه دوره ها در این باره یکی باشد تا نسبت به رأی امام (علیه السلام) حدس قطعی پیدا شود؛۲. در این طریقه، وجود و عدم افراد مجهول النسب اعتباری ندارد؛۳. مخالفت گروهی از فقها که تخصص کافی در فقه دارند، مضر می باشد؛۴. در موضوع مورد اجماع، نباید اصل یا قاعده یا دلیل معتبری موافق رأی اجماع کنندگان وجود داشته باشد.
فرق میان حدس با حس
فرق میان حدس با حس در این است که حس به معنای شناخت و درک چیزی به کمک یکی از حواس پنج گانه ظاهری است، ولی حدس یعنی پی بردن به مطلبی به صورت ناگهانی و آنی، که نوعی الهام به حساب می آید.
اقوال علما در طریق حدس
...