لغت نامه دهخدا
سرخ فام. [ س ُ ] ( ص مرکب ) سرخ رنگ:
بفرمود مهتر که جام آورید
بدو در می سرخ فام آورید.فردوسی.
سرخ فام. [ س ُ ] ( ص مرکب ) سرخ رنگ:
بفرمود مهتر که جام آورید
بدو در می سرخ فام آورید.فردوسی.
سرخ رنگ، قرمزرنگ.
( صفت ) سرخ رنگ قرمز رنگ.
سرخ فام یا سکرلات یا سقرلات ( به انگلیسی: Scarlet )، رنگ سرخ روشنی است که به نارنجی گرایش دارد و از رنگ شنگرفی سرخ تر است. این رنگ می تواند مانند زرشکی، بیانگر خون جاری در رگ های زندگان باشد، در حالی که آن رنگ به هموگلوبین موجود در خون نزدیک تر است.
واژۀ سَکَرلات فارسی است و به معنی نوعی پارچه به رنگ های قرمز و سبز بوده است. این واژه به صورت سقرلاط، سقرلاطون، سقرلاطین، سقلّاط و سقلّات ( معرب ) هم به کار رفته است. این واژه وارد زبان های اروپایی ( مانند انگلیسی scarlet, ciclatoun و غیره ) و چینی ( sa - ha - la ) نیز شده است.
• واژۀ سرخ فام در شعر فردوسی نیز به کار رفته بود:
"بفرمود مهتر که جام آورید
بدو در می سرخ فام آورید"
( فردوسی )
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 در سراسر روزگار از خون دو شهيد، على و فرزندش، دو گواه باقى است: فجر كه درپايان شبها سينه تاريك مشرق را مى شكافد، و شفق سرخ فام كه غروبها افق خاور رادر خون مى كشد.
💡 سلام بر خورشيد فقاهت گلگون كه با خون مطهرش افق فقاهت را سرخ فام كرد.
💡 در كنار (مرج عذراء) (113) حجر بن عدى را ببينيد كه كارگردانان خونخوار معاويه،بيزارى از على را به وى عرضه مى دارند و او ابا مى ورزد. و پس از اداى دو ركعت نماز،سبزه زار (مرج عذرا) را با خون خود سرخ فام كرده سر به خاكى كه آرامگاه عشق وآزادگى است مى سپارد. (114)
💡 كودكان با اندوه به سمت فرات مى نگرند. لبهايى خشك، آرزوى شبنم دارند... ودخترانى كه نفس در گلويشان حبس شده، با اضطراب به صداى طبلهاى قبايلى كه خوابشبيخون و غارت مى بينند گوش فرا مى دهند؛ و كركسهاى ديوانه به پرواز درآمده اند...در انتظار لحظه هاى فرود بر شكار خويش هستند و آن لحظات غروبى سرخ فام است كهفرات در پشت نخلهاى برافروخته به رنگ سرخ درآمده است.
💡 نور سرخ فامسپهر در دستگاههای پرتونگار، در خط آلفا-هیدروژن روشن میشود که نشان میدهد این لایه بیشتر از هیدروژن تشکیل شدهاست. سایر خطوط روشن پرتویی وجود سدیم، کلسیم، منیزیم، و اندکی یون هلیوم را در رنگینسپهر آشکار میکند. پرتونگاری کروموسفر همچنین دمای آن را از حدود ۴٬۵۰۰ درجهٔ کلوین در نزدیکی فوتوسفر تا ۴۰۰٬۰۰۰ درجه کلوین در سطوح بالاتر آشکار میکند.
💡 آن گاه ميثم به راوى گفت: بدان كه در روز قيامت، حسين بن على عليه السلام، سرورشهيدان است و براى ياران او درجه اى بالاتر از ساير شهيدان است. و اما تو، هر گاهخورشيد را سرخ فام ديدى كه گويا خون آلود است، بدان در آن روز، حسين بن على عليهالسلام را به شهادت رسانيده اند!