استغاثه مضطر

[ویکی فقه] استغاثه مضطر (قرآن). در بسیاری از آیاتی که در آنها از استغاثه سخن به میان آمده، به اجابت آن از سوی خداوند نیز تصریح شده است. آیه ۶۲ سوره نمل، متضمن این وعده است که خداوند، استغاثه افراد مضطر و درمانده را اجابت می کند و مؤمنان را از غم و اندوه می رهاند.
استغاثه مضطرّ، زمینه ساز رفع گرفتاری است: •• «أَمَّن یُجِیبُ الْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَیَکْشِفُ السُّوءَ وَیَجْعَلُکُمْ خُلَفَاءَ الْأَرْضِ أَإِلَهٌ مَّعَ اللَّهِ قَلِیلًا مَّا تَذَکَّرُونَ؛ یا کسی که دعای مضطر را اجابت می کند و گرفتاری را برطرف می سازد، و شما را خلفای زمین قرار می دهد؛ آیا معبودی با خداست؟! کم تر متذکر می شوید!».
← تفسیر آیه
استغاثه مضطرّ، مورد اجابت پروردگار و زمینه ساز حاکمیت او روی زمین است: •• «أَمَّن یُجِیبُ الْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَیَکْشِفُ السُّوءَ وَیَجْعَلُکُمْ خُلَفَاءَ الْأَرْضِ أَإِلَهٌ مَّعَ اللَّهِ قَلِیلًا مَّا تَذَکَّرُونَ؛ یا کسی که دعای مضطر را اجابت می کند و گرفتاری را برطرف می سازد، و شما را خلفای زمین قرار می دهد؛ آیا معبودی با خداست؟! کم تر متذکر می شوید!».
← تفسیر آیه
استغاثه و کمک خواهی انسان مضطرّ، مورد توجه و اجابت پروردگار است: •• «أَمَّن یُجِیبُ الْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَیَکْشِفُ السُّوءَ وَیَجْعَلُکُمْ خُلَفَاءَ الْأَرْضِ أَإِلَهٌ مَّعَ اللَّهِ قَلِیلًا مَّا تَذَکَّرُونَ؛ یا کسی که دعای مضطر را اجابت می کند و گرفتاری را برطرف می سازد، و شما را خلفای زمین قرار می دهد؛ آیا معبودی با خداست؟! کم تر متذکر می شوید!».

💡 ظاهر آن است كه مراد حضرت رسول صلى الله عليه و آله از آن كلام نه اختصاصتوسّل به امام عصر عليه السلام است در آن جا كه به چنگ دشمن افتد كه قصد كشتن اونموده، بلكه آن كنايه است از نهايت رسيدن شدّت امور و منقطع شدن اسباب و قطع اميد ازمخلوق و نماندن جاى صبر و شكيبايى، چه از بلاى دينى باشد يا دنيوى و از شرّ دشمنانسى باشد يا جنى؛ چنان كه از دعاى مزبور نيز معلوم مى شود. چنان كه تكليف مضطرّ وامانده و بيچاره درمانده، استغاثه به آن جناب است اغاثه و فريادرسى درماندگان ازمناصب الهيّه آن جناب خواهد بود. اگر به جهت كثرت اضطراب و اضطرار، متمكن نشوددرمانده مضطر از استغاثه به آن جناب به زبانمقال و دعاى ماءثور، كفايت مى كند او را براى قابليّت اغاثه آن جناب سؤال به لسان حال و استعداد با داشتن مقام تولاّ و اقرار به ولايت و امامت و انحصار دانستنمربى و وساطت فيض الهى در آن وجود مقدس در ظلمات تيه غيبت.

💡 دوم آنكه: در اصل حكايت، قرينه بر آن مطلب نيست بلكه متضمن است كه در مانده ياوامانده در بيابانى مثلا مضطر و ناچار شده استغاثه كرد يا نكرد كه كسى او را به نحوخارق عادت نجات داد، مثل حكايت هفتم و هشتم و سى و ششم وچهل و هفتم و پنجاه و هشتم و شصت و ششم و هفتادم و هفتاد و ششم و نود و چهارم و دو سهحكايت ديگر كه قريب است به اين حكايات و بسا هست توهم رود در اينها كه شايد آنشخص يكى از ابدال و اوليا باشد، نه امام زمان عليه السلام و صدور كرامات و خوارقعادات از غير حجج جايز و پيوسته هر طايفه براى علماى صلحا و اتقيا و زهاد خودنقل مى كنند، پس ذكر آنها در خلال اين باب نامناسب است ولكن ما: