آذوقه به معنای مواد غذایی و خوراکیهایی است که برای مدتی نگهداری و ذخیره میشوند تا در زمان نیاز مورد استفاده قرار گیرند. معمولاً این واژه زمانی به کار میرود که سخن از تأمین نیازهای اساسی در شرایط سخت، سفرهای طولانی یا فصلهای سرد سال باشد. داشتن آذوقه کافی همیشه نشانهی دوراندیشی و تدبیر بوده است، زیرا بدون آن، زندگی در روزهای دشوار ممکن نیست.
در گذشته، مردم برای آمادهسازی آذوقه از روشهای سنتی استفاده میکردند. آنها مواد غذایی را خشک، نمکسود یا دودی میکردند تا بتوانند مدت بیشتری آن را نگه دارند. بهویژه در روستاها و مناطق کوهستانی، خانوادهها با دقت فراوان آذوقهی زمستانی خود را تهیه میکردند تا هنگام بستهبودن راهها دچار کمبود نشوند. این کار نوعی آمادگی برای آینده و نشانهی نظم و صرفهجویی به شمار میرفت.
( آذوقه ) آذوقه. [ ق َ / ق ِ ] ( اِ ) ( بعضی گویند کلمه ترکی است، و ظاهراً مصحف عدوقه و عذوقه عربی به معنی خوردنی باشد ) ساز. ساز ره. برگ. آنچه از خوردنی همراه دارند سفر را. آنچه در خانه از غله و حبوب و امثال آن گرد کنند مصرف چند ماهی یا سالی را.
( آذوقه ) (قِ ) ( اِ. ) نک آزوقه.
( آذوقه ) ۱. غذایی که در سفر با خود بردارند، توشه.
۲. خواربار که در خانه نگه دارند.
( آذوقه ) ( اسم ) ۱- غذایی که در سفر با خود دارند توشه. ۲ - آنچهدر خانه از غله و حبوب و مانند آن جمع کنند برای مصرف چند ماه یا یک سال. معمولا این کلمه را بصورت ( آذوقه ) نویسند.
ساز آنچه از خوردنی همراه دارند سفر را
آزوقه، غذای کم، غذائی که درسفربردارند، توشه
[ویکی فقه] آذوقه. به غلات، حبوبات و دیگر موادّ غذایی گردآوری شده در منزل جهت مصرف سالانه آذوقه اطلاق می شود و از آن به مناسبت در بابهای خمس، تجارت و حدود سخن رفته است.
آذوقه ای که در طول سال مورد نیاز است، جزء مؤنه به شمار می رود. از این رو، خمس به آن تعلّق نمی گیرد، مگر آن که زیاده بر سال بماند.
نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۱۶، ص۵۹.
احتکار برخی انواع آذوقه مانند گندم در صورتی که موجب زیان رساندن به مردم و در تنگنا قرار دادن آنان باشد، حرام است و در غیر این صورت، حرمت آن مورد اختلاف است.
نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۲۲، ص۴۸۱.
دزدیدن آذوقه در شرایط قحطی و خشکسالی موجب ثبوت حد سرقت یعنی بریدن انگشتان نمی شود.
نجفی جواهری، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۴۱، ص۵۰۷.
...