ثمانین در زبان عربی به معنای عدد هشتاد است و در متون کهن به همین معنا به کار رفته است. همچنین، این واژه در یک ضربالمثل عربی با عنوان احمق من صاحب ضأن ثمانین دیده میشود. داستان این مثل به اعرابی بازمیگردد که نزد پادشاه ساسانی (کسری) رفت و پس از ابلاغ پیامی، پادشاه به او وعده پاداش داد. آن مرد به جای درخواست مقام یا ثروت، تنها هشتاد میش طلب کرد و همین موضوع، سبب شهرتش به حماقت شد.
توراة الثمانین یا توراة السبعین نام ترجمهای یونانی از تورات است که به دستور بطلمیوس دوم (موسوم به محب الاخوة) انجام شد. بنا بر روایات، این ترجمه را هفتاد و دو تن از دانشمندان یهودی در اسکندریه تهیه کردند، هرچند برخی منابع مانند ثعالبی تعداد مترجمان را هشتاد نفر ذکر کردهاند. فردوسی در شاهنامه نیز تحت عنوان هفتادکرد به این ترجمه اشاره کرده است. این نسخه از جمله معتبرترین ترجمههای تورات به شمار میرود و در تاریخ ادیان اهمیت فراوانی دارد.
ثمانین. [ ث َ ] ( ع عدد، ص، اِ ) هشتاد. ثمانون. || احمق من صاحب ضأن ثمانین؛ مثل است و قصه آن است که اعرابی کسری را مژده ای برد و کسری گفت هر چه خواهی درخواه که تراست و او هشتاد میش خواهش کرد.
ثمانین. [ ث َ ] ( اِخ ) توراة الثمانین، نامی است ترجمه یونانی از تورات را و این ترجمه را هفتاد و دو تن ( ثعالبی در ثمارالقلوب هشتاد تن آورده است ) یهود مصری بفرمان بطلمیوس محب الاخوة کرده اند. و آنرا توریةالسبعین نیز نامند و این همان ترجمه است که فردوسی بدان نام هفتادکرد داده:
کنیزک بدادار سوگند خورد
بزنار و شماس و هفتادکرد.فردوسی.و معتبرترین ترجمه های توراة همین ترجمه است.
ثمانین. [ ث َ ] ( اِخ ) شهری است نزدیک جزیره ابن عمر بالای موصل بدامنه کوه جودی. گویند پس از قرار گرفتن کشتی نوح بر جودی هشتاد مرد که با وی از کشتی فرود آمدند بدین جای اقامت گزیدند و قریه ای بنا کردند و از اینرو این محل را بنام ثمانین ( هشتادان ) خواندند. ( مراصد الاطلاع ). شهری است پربرکت و دارای جامع. ( انساب سمعانی ). از آن شهر است عمربن ثابت ثمانینی نحوی. ( روضات الجنات ص 322 ).
(ثَ ) [ ع. ] (اِ. ) هشتاد.
هشتاد.
( اسم ) هشتاد ثمانون.
شهری است نزدیک جزیره ابن عمر بالای موصل بدامنه کوه جودی
[ویکی الکتاب] معنی ثَمَانِینَ: هشتاد
ریشه کلمه:
ثمن (۱۹ بار)
هشتاد.