پته

پته. [ پ َ ت َ / ت ِ ] ( اِ ) جواز. گذرنامه. بلیط. گذرنامه اسب و استر و اشتر و خر و الاغ و مال التجاره و جز آن. جواز مالداران که حاکی از ادای حق راهداری است. || بندگونه ای که جاجا در جویهای نشیب دار بندند که هم آب نگاه دارد و هم جوی شسته نشود.
- پته اش روی آب افتادن؛ راز و سرّ او فاش شدن.
- پته بستن؛ بستن بند در جای جای جویهای نشیب دار.
پته.[ پ َت ْ ت َ ] ( هندی، اِ ) نوعی از شمشیر راست باشد.

(پَ تِ ) ( اِ. ) ۱ - پروانة عبور، جواز. ۲ - بندی که در جوی ها درست کنند تا آب را نگه دارد. ۳ - کاغذ مقوایی یا مهرة فلزی که به جای پول به کار می رفته.، ~ کسی را روی آب انداختن کنایه از راز کسی را فاش کردن، رسوا کردن.

بلیت، ورقۀ جواز.

بتک، بلیت، ورقه جواز
( اسم ) ۱- گذرنام. اسب و استر و خر و مال التجاره و جز آن جواز مالداران که حاکی از ادای حق راهداریست پروانه جواز. بلیط. ۲- بند گونهای که جاجا در جویهای نشیب دار بندند که هم آب را نگاه دارد و هم جوی شسته نشود. یا پت. کسی را روی آب انداختن. راز او را فاش کردن او را رسوا کردن. یا پت. کسی را روی آب ریختن. پت. کسی را روی آب انداختن یا پت. کسی روی آب افتادن. رسوا شدن وی.
نوعی از شمشیر راست باشد

[کشاورزی-زراعت و اصلاح نباتات] ← گوشه بند

[ویکی فقه] پَته، شهری کوچک و جزیره ای به همین نام در سواحل کنیا می باشد.
این شهر در °۲ و´۸ عرض جنوبی و °۴۱ طول شرقی در جزیره ای به همین نام در مجمع الجزایر لامور واقع است. ظاهراً نخستین بار در حدود سال ۵۰م از این جزیره یاد شده است در منابع جغرافیایی دورۀ اسلامی از آن با نام «بتا» و «بطا» یاد شده است. بنابر روایات محلی این شهر در روزگار عبدالملک بن مروان (۶۵-۸۶ق) خلیفۀ اموی بنا شده است. کهن ترین آثار یافت شده در این جزیره، سفالینه های ساسانی ـ اسلامی متعلق به پیش از ۱۳۲ق/۷۵۰م است. آورده اند که در ۷۶ق/۶۹۵م دو تن از امرای عمان که از اطاعت عبدالملک بن مروان سرباز زده بودند، به این نواحی گریختند و اندکی پس از آن زیدی های یمن در ۱۲۱ق/۷۳۹م به این سواحل مهاجرت کردند و تقریباً در همین ایام گروهی از ایرانیان که به شیرازی معروف بودند، در این سواحل پراکنده شدند و شهرهایی در آن بنا کردند. ظاهراً سکنای مسلمانان در پته نیز به همین دوره باز می گردد.
تشکیل دولت عربی ایرانی
با افزایش جمعیت مسلمانان مهاجر پته دولتی عربی ـ ایرانی در ۲۹۵ق/۹۰۸م در آن جا تأسیس شد که از مهم ترین دولت های عربی ـ ایرانی در سواحل شرقی افریقا بود و گاهی بر برخی از دولت شهرهای اسلامی سواحل شرقی افریقا چیرگی می یافت. شهر پته در دورۀ رونق خود دارای دژ و بارو بود و مساجد باشکوهی داشت و خانه های آن از سنگ بنا شده بودند. این دولت شهر به تدریج به مهد زبان و تمدن سواحلی در شرق افریقا بدل شد.
تشکیل حکومت نبهانی
بنابر روایات محلی در اواخر سدۀ ۶ق/اوایل سدۀ ۱۳م گروهی از طایفۀ نبهانی که با ملوک نبهانی عمان خویشاوندی نسبی داشتند، به پته مهاجرت کردند و حکومت نبهانی آن جا را بنیان نهادند دولت نبهانی پته از نیمۀ دوم سدۀ ۸ق/۱۴م به قدرت مسلط منطقه بدل شد و در دورۀ حکومت محمد بن احمد (۶۹۰-۷۳۱ق/۱۲۹۱-۱۳۳۱م) و جانشینش، عمر بن محمد (۷۳۱-۷۴۸ق/۱۳۳۱-۱۳۴۷م) اراضی شمالی و جنوبی پته بر قلمرو نبهانی های پته افزوده شد و جانشینان آن ها قلمرو این حکومت را در طول سواحل شرقی افریقا گسترش بیشتری دادند.
نفوذ پرتقال بر شهر
...

پروانة عبور، جواز.
بندی که در جوی‌ها درست کنند تا آب را نگه دارد.
کاغذ مقوایی یا مهرة فلزی که به جای پول به کار می‌رفته.؛ ~ کسی را روی آب انداختن کنایه از راز کسی را فاش کردن، رسوا کردن.

💡 در جنت و فردوس کسی را نگذارند تا داغ غلامی تواش پته نباشد

💡 بی‌صاحبیِ خانهٔ من بین ز هر طرف هرکس رسید بی‌پته و بی‌سند گذشت

💡 از پشت رقیب تو کشم تسمه چندین تا گنجفه اسب تو از پته نباشد