«زبانپریشی» که در اصطلاح پزشکی با واژه انگلیسی Aphasia شناخته میشود، نوعی اختلال عصبی است که توانایی فرد در درک یا تولید زبان را دچار مشکل میکند. این اختلال معمولاً در اثر آسیب به بخشهای زبانی مغز، بهویژه در نیمکره چپ، ایجاد میشود و ارتباط مستقیمی با هوش فرد ندارد. زبانپریشی میتواند بر صحبت کردن، درک گفتار، خواندن و نوشتن تأثیر بگذارد و شدت آن از خفیف تا بسیار شدید متغیر است. شایعترین علت بروز زبانپریشی سکته مغزی است، اما ضربه به سر، تومورهای مغزی یا بیماریهای عصبی نیز میتوانند عامل آن باشند. افراد مبتلا ممکن است بدانند چه میخواهند بگویند، اما نتوانند کلمات مناسب را پیدا یا بهدرستی بیان کنند. زبانپریشی انواع مختلفی دارد و هر نوع، الگوی متفاوتی از اختلال در مهارتهای زبانی را نشان میدهد. درمان این اختلال معمولاً شامل گفتاردرمانی و توانبخشی زبانی است و میزان بهبود به علت، شدت آسیب و زمان شروع درمان بستگی دارد.
زبانپریشی
فرهنگستان زبان و ادب
{aphasia, dysphasia} [زبان شناسی] از دست رفتن کامل یا جزئی تولید یا درک زبان یا گفتار در نتیجۀ بیماری یا آسیب مغزی
دانشنامه آزاد فارسی
زبانْ پریشی (aphasia)
اصطلاحی عام برای انواع اختلال های زبانی ناشی از آسیب مغزی، به ویژه در نواحی گویایی نیم کرۀ غالب. نظام های طبقه بندی زبان پریشی مبتنی بر بخش هایی از مغز است که تصور می شود آسیب دیده اند، اعمال حسی و حرکتی شان مختل شده یا مهارت های زبانی آن ها از بین رفته است. انواع اصلی زبان پریشی عبارت اند از زبان پریشی (ناگویی) بروکا: گفتار و نوشتار بیمار به شدت تحت تأثیر قرار گرفته، اما درک زبان گفتاری و نوشتاری آسیب ندیده است؛ زبان پریشی ورنیکه: بیان گفتاری و نوشتاری آسیب دیده (اشتباهات دستوری، ساختن واژه های نادرست یا ناموجود) و درک این دو مختل شده است؛ زبان پریشی هدایتی: ضایعه در راه کمانی، راه ارتباطی ناحیه ورنیکه به بروکا، سبب ناهنجاری معنایی در گفتار، اختلال در تکرار جملات و خواندن با صدای بلند می شود؛ زبان پریشی ناشی از ضایعات شکنج گوشه ای (برآمدگی جانبی متمایل به بخش خلفی قشر مخ): اشکال در درک زبان گفتاری و نوشتاری و نام بردن اشیا؛ و زبان پریشی گلوبال: اختلال در همۀ مهارت های زبانی، احتمالاً به سبب ضایعات نواحی بروکا و ورنیکه.
ویکی واژه
از دست رفتن کامل یا جزئی تولید یا درک زبان یا گفتار در نتیجۀ بیماری یا آسیب مغزی.
جمله سازی با زبانپریشی
💡 تأثیرات موقت باربیتورات شبیه اثر موقت الکل است. مقدار کمی از آن موجب آرامش، و مقدار بیشتر موجب مسمومیت و خوابآلودگی میشود و در مسمومیت با دوز بالا تعادل از بین میرود و لکنت زبان ایجاد میشود، سرگیجه و زبانپریشی (آشفتگی گفتار) نیز بهدنبال دارد و در حالت اوردوز باعث از دست دادن هشیاری، کما و مرگ ناشی از توقف تنفس میشود.
