هارمونیک
فرهنگ عمید
دانشنامه عمومی
هارمونیک (برق). هارمونیک ها، مؤلفه هایی با فرکانس بالاتر از فرکانس مؤلفۀ اصلی در یک شکل موج ( ولتاژ یا جریان الکتریکی ) هستند که در شبکه قدرت، به طور ناخواسته و بر اثر بارهای غیرخطی ( nonlinear loads ) تولید می شوند.
در جریان متناوب و عادی شبکه های قدرت، ولتاژ سینوسی در یک فرکانس خاص، معمولاً ۵۰ یا ۶۰ هرتز است. زمانی که یک بار خطی ( linear load ) به سیستم متصل می شود، شکل موج جریان مدار هم سینوسی با همان فرکانس خواهد بود.
وقتی که یک بار غیرخطی، مانند یکسوکننده ها به شبکه قدرت متصل می شود، جریان مدار، دیگر سینوسی نیست. شکل موج جریان می تواند بسته به نوع بار و اثر متقابلش با دیگر اجزای شبکه به کلی پیچیده شود. صرف نظر از پیچیدگی های شکل موج جریان که با آنالیز فوریه قابل توصیف است، می توان شکل موج جریان را به شکل موج های ساده تری که فرکانس آن ها، مضرب صحیحی از فرکانس شبکۀ قدرت است، تجزیه کرد.
نمونه های بیشتر از بارهای غیرخطی شامل منابع تغذیه سوییچینگ، اینورترها، شارژر دستگاه ها ( گوشی موبایل، لپ تاپ، . . . ) ، یا حتی یک لامپ ال ای دی یا کم مصرف می شوند.
افزایش جریان یکی از اثرات عمدۀ هارمونیک های سیستم قدرت است. این امر به ویژه در هارمونیک سوم باعث به هم خوردن تعادل فازها و در نتیجه باعث افزایش شدید جریان در سیم نول می شود. در طراحی یک سیستم الکتریکی این اثر می تواند توجه خاصی را در تغذیه بارهای غیر خطی نیاز داشته باشد.
دانشنامه آزاد فارسی
(یا: هماهنگ) در موسیقی، تولید یک آوای خالص با یک ساز موسیقی از ردیف های هارمونیک آن، و نه ردیف های بنیادین اش. این اصطلاح به فرانسوی فلاژوله گفته می شود و در فارسی هم متداول است. نوازنده هنگام نواختن ساز زهی به جای آن که سیم را روی دسته بفشارد، به نرمی و سبکی روی یکی از گره های ارتعاشیِ سیم انگشت می گذارد. بدین ترتیب آوایی زیر، شفاف، اما ظریف به گوش می رسد، که نمونۀ آن جلوه ای در سرآغاز سمفونی اول گوستاو مالِر است. در سازهای بادی چوبی و برنجی، هارمونیک ها را با بیش دَمیدن به دست می آورند و این از بخش های اساسی تکنیک نوازندگی است. این اصطلاح پیشوندی برای نام لوله های ارگ نیز به حساب می آید، نت های هارمونیک را با لوله هایی با طول دوبرابر، سه برابر، یا چهاربرابر تولید می کنند. نیز ← هارمونیک ها