دانشنامه اسلامی
قرآن امّت اسلامی را بهترین امّتی دانسته که برای مردم پدید آمده است: «کُنتُم خَیرَ اُمَّة اُخرِجَت لِلنّاسِ» در برخی از روایات امّت در این آیه به ائمه (علیهم السلام) تأویل شده است. به نظر برخی از قرآن پژوهان مقصود از این روایت آن است که ائمه (علیهم السلام) مسئولیت پیشوایی امّت را برعهده دارند ؛
خطاب قرآن به امت اسلامی
همچنین قرآن امّت اسلامی را امّت وسط و میانه رو معرفی کرده که در راستای سنت الهی به عنوان شاهد بر امّتها نقش آفرینی خواهند داشت: «و کَذلِکَ جَعَلنکُم اُمَّةً وسَطًا لِتَکونوا شُهَداءَ عَلَی النّاس» در روایتی نبوی پس از اشاره به برتری امّت اسلامی تأکید شده عمده اهل بهشت را افراد این امّت تشکیل می دهند و براساس حدیث رفع به برکت وجود پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) ۹ چیز از امت اسلامی برداشته شده است: خطا ، نسیان ، آنچه بر آن اکراه شوند، آنچه نمی دانند، آنچه توان ندارند و.... نیز در برخی از روایات آمده است که به برکت پیامبر (صلی الله علیه وآله وسلم) زمین به عنوان سجده گاه و وسیله تطهیر تشریع شده و عذاب استیصال (ریشه کنی) و مسخ (تغییر ماهیت دادن به حیوانات) از این امّت برداشته شده و بر اثر این برتریها به امّت اسلامی « امت مرحومه » اطلاق شده است.